Ekonomik Durum

Hayvancılık ve tarım temel geçim kaynaklarıdır. Devlet ve özel sektör tarafından yatırımın pek fazla gerçekleştirilmediği ilçenin ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayanır. Sulu tarım alanlarında; patates, pamuk, karpuz, kıraç alanlarda tütün, buğday en çok yetiştirilen ürünlerdir. Tütüncülük kota nedeniyle son derece azalmıştır. Nerdeyse bütün ürünlerin yetişmesine elverişli topraklara sahip ilçede çok fazla ekonomik yönü olmayan birçok meyve ve sebze de (lahana, incir, marul) yetiştirilmektedir. İncir, zeytin, kestane, elma, kiraz bahçeleri vardır. Dağlık kesimlerde hayvancılık ve daha yükseklerde orman ürünleri ve benzeri ile halk geçimini sağlar. Tarım ve hayvancılık içicedir.

İKLİM VE BİTKİ ÖRTÜSÜ

Kiraz İlçesi, büyük bir oranı Küçük Menderes Havzası’nda yer almış olup, ilçe merkezinin doğusuna ve kuzeyine doğru dağlar yükselir. Yükseklik ile ağaçlık alanlar da başlar. En çok meşe, palamut ve çam ağaçları görülür. Çavuş Dağı’nın ve Bozdağlar’ın eteklerinde küçük düzlükler oluşmuştur. İlçede genel olarak Akdeniz ve Ege tipi iklim görülür. İlçe merkezine hemen hemen hiç kar düşmez, kar sadece dağların yüksek kısmında görülür. Genel olarak mevsime göre bol yağmur görülür.

İlçede son zamanda küresel ısınma ile ağacın yararlarını daha iyi kavrayan halk çevresini ağaç dikmeye özellikle kiraz, zeytin, yemiş (incir), kestane ve buna benzer gelir getiren meyvelere çok önem vermektedirler. Umurlu ve Dokuzlar Köyleri’nde kestane üretimine önem verilmektedir.

TARIM VE HAYVANCILIK

Halkın genellikle geçim kaynağı tarla tarımı, meyve, bağ- bahçe, pamuk, patates, tütün ve yaylalarında kuru fasulye ve barbunya ekimi yapılmaktadır. İlçede hayvancılık da son yıllarda hızlı bir ilerleme kaydetmiş ve kaliteli kültür ırklarının çoğalmasıyla da iyi besleme ve bakım mecburiyeti önem kazanmış olup, bunun da ancak kaliteli kaba yemden karşılanması mümkün olduğundan son yıllarda yem bitkileri üretimi de orantılı olarak yükselme göstermeye başlamıştır. İlçede en çok yetiştirilen yem bitkileri yonca, silajlık mısırdır. Topraklarının büyük bir bölümünde sulu tarım yapılmaktadır.

İlçemizde üretilen sebzelerin başında, sulu tarım yapılan yerlerde patates, karpuz hayvansal yem bitkileri olan yonca, fiğ, silajlık mısır, pancar yaylalarda kuru fasulye ve barbunya kuru tarım olarak az miktarda hububat ve tütün ekimi yapılmaktadır.

İlçemizde en büyük meyvelik alanını incir, zeytin bir kısmını da kestane kaplamaktadır. Son yıllarda uygulanan Sosyal Yardımlaşma Vakfı ve İlçe Tarım Müdürlüğü’nün birlikte hazırladıkları projeler ile ceviz ve bodur kiraz önem kazanmıştır.

Bağları ve meyve bahçeleriyle ün yapmış Kiraz, ova köyleri önemli bağcılık ve tarım merkezidir. Dağlık bölgede yerleşik köylerde, arazinin uygun olmaması nedeniyle bahçe tarımı olanakları sınırlıdır. Özellikle; Umurlu, Karabolu, Taşlıyatak köylerinde Kestane ve Kiraz üretimi ve genel olarak küçükbaş hayvancılık yapılmaktadır. Yörede yetişen başlıca ürünler patates, tütün, pamuk, zeytin, kestane, ceviz ve üzümdür.

İlçede incir, zeytin, elma, kiraz, kestane, armut ve ceviz gibi meyveler ile pamuk, patates, sebzecilik yoğun olarak yapılmaktadır. Ayrıca kıraç alanlarda tütün üretimi yapılmaktadır. Son çalışmalar ile tütün alanları daraltılarak vişne, ceviz, kestane gibi ağaç çeşitlerinin ikame edilmesine yönelik çalışmalar devam etmektedir. İlçe merkezinde ve sulanabilir arazilerde hayvancılığın kaba yem ihtiyacını büyük ölçüde gideren mısır silajı ve yem şalgamı ekilişi önemli bir yer tutmaktadır.

İlçe ekonomisinin temelini tarım sektörü teşkil etmekte olup toplam arazinin %24,6’sı olan 14.410 ha.’lık alanda 8.362 çiftçi ailesi tarımsal faaliyetlerle iştigal etmektedir. İlçede çeşitli kültür bitkilerinin ekildiği arazi kullanım miktarları tabloda gösterilmektedir.

Genel Arazi Dağılımı

TARLA ALANI: Buğday, arpa, fasulye, tütün, pamuk, patates, yonca ve mısır yetiştirilmektedir.

ZEYTİN ALANI: Büyük kısmı yağlık olan memecik çeşidi oluşturmaktadır. Az miktarda sofralık olan domat ve gemlik zeytini vardır.

MEYVELİK ALAN: Elma, kiraz, kestane, ceviz, incir, antep fıstığı ve erik yetiştirilmektedir.

SEBZELİK ALAN: Barbunya, taze fasulye, domates, karpuz, patlıcan, salatalık, biber ve II. ürün olarak lahana, pırasa ve marul yetiştirilmektedir.

BAĞ ALANI: 115 Ha. çekirdekli, 8 Ha. çekirdeksiz olmak üzere 115 Ha.dır. Üzümlerin bir kısmı sofralık, bir kısmı da tarımsal sanayide değerlendirilmektedir.

KAVAK ALANI: Yeraltı su kaynaklarının azalması ile yavaş yavaş azalmaktadır.

SÜS BİTKİLERİ: Ovacık Köyü’nde kesme çiçek olarak glayöl, lillium üretilmekte ve bu çiçekler İzmir ve civarında alıcı bulmaktadır. Bu köye kaymakamlık tarafından çiçek soğanlarının muhafazası için 1999 yılında küçük çaplı soğuk hava tesisi yaptırılmıştır.

Tarım Arazi Sulama Durumu

İlçenin kuru tarım alanı 10.052 Ha., sulanabilir tarım alanı ise 4.358 Ha' dır. Bu sulanabilir tarım arazilerinin su kaynağı artezyen, derin kuyu pompaları ve Küçük Menderes çayıdır. Küçük Menderes Çayı yazın kurumaktadır.

Tarımsal Kooperatifler

Tarım Kredi Kooperatifleri

1- Haliller Tarım Kredi Kooperatifi
2- İğdeli Tarım Kredi Kooperatifi
3- Merkez Tarım Kredi Kooperatifi

Tarımsal İşletmeler

ÇİFTÇİ KURULUŞU

Ziraat Odası

HAYVANCILIK

Tarım sektörünün bir yan kolu olarak yürütülen hayvancılık yörede önemli bir yer tutmaktadır. Büyük çapta sürü sahipleri az olmakla birlikte her çiftçi ailesinin 3 – 5 büyük baş hayvanı mevcut olup daha ziyade aile işletmeciliği şeklinde hayvancılık yapılmaktadır. Bu da her çiftçi ailesinin kendi hayvansal ürün ihtiyacını karşılayabilecek hayvansal ürünleri temin etmesini sağlamaktadır.

Son yıllarda, kültür ırkı hayvancılık yörede yayılmaya başlamıştır. Yüksek verimli ırkların bölgeye girmesi hızlanmıştır. Çiftçiler de bunun bilincine vardıkça yöre hayvanlarının kültür ırkına dönüşmesi beklenmektedir. İlçede süt sığırı yetiştiricileri birliğine bağlı 25 işletme bulunmakta ve birliğe kayıt başvuruları artmaktadır.

Özelleştirme ile 11 veteriner hekim tarafından bütün köylerde suni tohumlama çalışması yürütülmektedir.

HAYVANSAL ÜRETİM

Hayvancılık ürünlerinden süt; Pınar Süt ve Ülker Süt tarafından toplanmakta kısmen bölgede çalışan 8 adet mandıra işlenmekte kısmen de Peynir, Yağ, Yoğurt gibi gıda maddelerinin aile içerisinde yapımında tüketilmektedir. Yumurta tamamen iç pazar ihtiyacını karşılamak üzere pazarlanmakta, Tiftik ve Yapağı da bölgeye gelen tüccarlar tarafından alınmaktadır. Günlük et tüketimi de tamamen ilçe bünyesinden karşılanmaktadır. İlçenin büyük bir geçim kaynağını oluşturan hayvancılık; son yıllarda daha bilinçli ve örgütlü yapılmaya başlaması ile gerek iyi cins hayvan üretimi gerekse üretilen hayvansal ürünlerin işlenmesi ve değerlendirilmesinde, Kiraz Kaymakamlığı, Sosyal Yardımlaşma Vakfı, İlçe Tarım Müdürlüğü’nün önderliğinde uzun yıllardır faaliyette bulunan İğdeli Kooperatifi kendini modernize ederek daha kaliteli ve çok miktarda süt ve süt ürünleri işler duruma geliştir. Bunun yanında ülke genelinde İlk defa kadınların girişimleri ile Sosyal Yardımlaşma Vakfı desteği ile ilçemiz Yağlar Köyü’nde kurulan kooperatifle süt verim yüksek kalitede inek yetiştirilmeye başlanmıştır. Bunun yanında yine ilçe kaymakamlığı desteği ile çok sayıda köylerimize süt toplama merkezleri kurulması ile elde edilen ürünlerin daha kullanışlı olarak işleme merkezlerine ulaşımı sağlanmıştır. İlçemizin kırsal bölgesi olan Solaklar Köyü’nde, Kiraz Kaymakamlığı’nın hazırlamış olduğu proje ile süt verimi yüksek olan 180 adet Saanen Keçisi’nin yetiştirilmesine başlanmıştır. Bunun yanında yüksek kapasitede süt ürünleri işleyen ona yakın işletme bulunmaktadır. Bu işletmeler sayesinde ilçedeki çalışanlar sayesinde mevcut işsizlik sorununa katkı sağlamaktadır.

A- Et Üretimi( ton / yıl )

Sığır eti: 1250
Koyun-Keçi eti: 35

B- Hayvansal Üretim( ton / yıl )

Süt Üretimi: 82000
Peynir Üretimi: 5000
Yün ve Yapağı Üretimi: 250
Bal Üretimi: 15
Yumurta Üretimi: 700000 adet

SANAYİ VE TİCARET

Hammaddelerini çevreden sağlayan, yılın belli dönemlerinde faaliyet gösteren mevsimlik fabrikalar mevcuttur. Hammaddeyi mamul veya yarı mamul madde haline dönüştüren bu işletmeler zeytinyağı fabrikası, çırçır fabrikası ve turşu imalathanesidir. Bunlardan çırçır fabrikası 1984 yılında kurulmuştur. Hammaddesini Ödemiş ve Kiraz’ın çevre köylerinden sağlanıyor. Toplanan ham pamuk, çekirdeğinden ayrılıp tekstil endüstrisinde işlenmeye hazır yarı mamul olarak fabrikadan çıkarılır.

1974 yılında kurulan boru fabrikası Kiraz-Alaşehir karayolunda yolun kuzeyinde bulunmaktadır. Günde 1500kg. 2. kalite boruların üretildiği işletmede yaklaşık 10 işçi çalışmaktadır.

Marangozluk, elektrikli eşya ve motorlu araçlar tamirciliği gibi küçük zanaat dalları bulunan ilçede sanayi kolları pek gelişmemiştir.

PAZARYERİ

1948 yılında ilçe ve belediye olmuş olup o tarihten itibaren ilçede düzenli olarak, haftanın her çarşamba günü halk pazarı kurulmaktadır. Pazar, ilçe merkezi ve köylerin tamamına hizmet vermektedir. Pazarcı esnafı yaş sebze meyve, el işleri, zücaciye vb. birçok ürünü pazaryerinde satmaktadır. Ayrıca yöre halkının yaptığı el işleri de her çarşamba günü pazarda sergilenmektedir.